Skip Ribbon Commands
Skip to main content
สำนักงานคณะกรรมการกำกับหลักทรัพย์และตลาดหลักทรัพย์

Crowdfunding
Crowdfunding
คุณอยู่ที่ : หน้าแรก > กำกับดูแลการระดมทุน/ตราสาร > Crowdfunding > หลักการ/วัตถุประสงค์ของการกำกับดูแล
ออกทุน / หนี้
Crowdfunding
หลักการ / วัตถุประสงค์ของการกำกับดูแล
กฎหมาย / กฎเกณฑ์
ยื่นแบบ Online / Download แบบฟอร์ม
ออกกองทุนรวม / อื่น ๆ
ควบรวมกิจการ
หลักการ/วัตถุประสงค์ของการกำกับดูแล
การระดมทุนผ่านผู้ให้บริการระบบเครือข่ายอิเล็กทรอนิกส์ (crowdfunding)
 
การระดมทุนแบบ crowdfunding  เป็นการระดมทุนจากประชาชนหมู่มาก (the crowd) ผ่านเว็บไซต์ที่เป็นตัวกลาง (funding portal) โดยอาศัยเทคโนโลยีของระบบอินเทอร์เน็ต ซึ่งผู้ลงทุนแต่ละรายจะลงทุนในจำนวนเงินที่ไม่มาก แต่จะอาศัยพลังของจำนวนผู้ลงทุนที่มากพอ จนสามารถตอบสนองความต้องการในการใช้เงินของธุรกิจได้
 
สำหรับบริษัทขนาดกลางและขนาดเล็ก (SMEs) หรือบริษัทที่เพิ่งเริ่มธุรกิจ (startup) การระดมทุนแบบ crowdfunding อาจเป็นอีกทางเลือกหนึ่งที่จะเข้าถึงแหล่งเงินทุน โดยการออกหุ้นให้แก่ผู้ลงทุนเป็นสิ่งตอบแทน
 
ขั้นตอนในการระดมทุนด้วยวิธี equity crowdfunding
 
1. บริษัทที่สนใจระดมทุนแบบ crowdfunding จะนำโครงการหรือแผนการดำเนินธุรกิจ (business plan) ไปนำเสนอต่อ funding portal โดย funding portal มีหน้าที่คัดกรองบริษัท และเปิดเผยข้อมูลบริษัทและหลักทรัพย์ที่จะเสนอขายบนเว็บไซต์ของ funding portal เพื่อให้ผู้ลงทุนใช้เป็นข้อมูลในการตัดสินใจลงทุน
 
2. ในช่วงระหว่างการระดมทุน ซึ่งจะมีระยะเวลาประมาณ 1 - 3 เดือน ผู้ลงทุนจะจ่ายเงินค่าจองซื้อ ซึ่งจะเก็บไว้ที่บุคคลที่ 3 ที่มีความน่าเชื่อถือ เช่น escrow agent เป็นต้น และหากผู้ลงทุนต้องการจะยกเลิกการจองซื้อในช่วงที่ยังไม่ปิดการเสนอขาย ก็สามารถทำได้ ภายในระยะเวลาที่กำหนด นอกจากนี้ ผู้ลงทุนสามารถสอบถามข้อมูลบริษัทเพิ่มเติมบนกระดาน หรือ webboard ซึ่งเป็นที่แลกเปลี่ยนความคิดในกลุ่มผู้ลงทุนด้วยกันเอง จนอาจนำไปสู่กลไกการตรวจสอบบริษัทที่มีประสิทธิภาพที่เกิดจากพลังของมวลชนหมู่มาก (power of crowd) ได้
 
3. เมื่อสิ้นสุดระยะเวลาการเสนอขายแล้ว หากบริษัทสามารถระดมเงินทุนได้ตามเป้าหมายที่ตั้งไว้ บริษัทก็จะได้รับเงินทุนไปดำเนินการตามวัตถุประสงค์ และผู้ลงทุนก็จะได้หุ้นของบริษัทไปตามสัดส่วนเงินที่ลงทุน  ทั้งนี้ หากบริษัทระดมทุนไม่ได้ตามเป้าหมายที่ตั้งไว้ ถือว่าการระดมทุนไม่สำเร็จ ผู้ลงทุนก็จะได้รับเงินค่าจองซื้อหุ้นกลับคืนไป โดยลักษณะนี้เรียกว่า “all-or-nothing” ซึ่งมีข้อดีคือ บริษัทจะได้รับเงินตามที่ตั้งเป้าหมายไว้ และสามารถนำไปใช้ตามวัตถุประสงค์ที่กำหนด
 
หลักการกำกับดูแลของสำนักงาน
 
เนื่องจากการระดมทุนแบบ crowdfunding ที่ให้หุ้นเป็นสิ่งตอบแทน (equity crowdfunding) ถือเป็นการเสนอขายหุ้นต่อประชาชนรูปแบบหนึ่ง จึงอยู่ภายใต้พระราชบัญญัติหลักทรัพย์และตลาดหลักทรัพย์ พ.ศ. 2535 ซึ่งกำกับดูแลโดย ก.ล.ต.   
 
อย่างไรก็ตาม การระดมทุนแบบ equity crowdfunding ที่เป็นช่องทางหนึ่งสำหรับบริษัท SME และStartup ที่ยังอยู่ในช่วงเริ่มธุรกิจที่ยังมีความเสี่ยงสูง แต่ต้องการเงินทุนเพื่อเติบโตต่อไป การกำกับดูแลจึงต้องไม่สร้างภาระและต้นทุนแก่บริษัทมากเกินไป ในขณะเดียวกัน ยังคงคำนึงถึงกลไกการคุ้มครองผู้ลงทุนด้วย ก.ล.ต. จึงให้ความสำคัญกับประเด็น ดังนี้
 
1การคัดกรองคุณสมบัติของบริษัท และการเปิดเผยข้อมูล
● ผู้ที่มีบทบาทสำคัญในการคัดกรองบริษัทคือ funding portal ที่ได้รับความเห็นชอบจาก ก.ล.ต. โดยบริษัทจำกัดและบริษัทมหาชนจำกัด ที่มีโครงการหรือแผนธุรกิจที่ชัดเจน สามารถระดมทุนโดยการเสนอขายผ่าน funding portal ดังกล่าวได้
 
● Funding portal จะทำหน้าที่
(1) คัดกรองบริษัทที่จะมาเสนอขาย โดยสอบทานความมีตัวตน และคุณสมบัติของผู้เสนอขายตามที่ประกาศกำหนด เพื่อสร้างมั่นใจแก่ผู้ลงทุนในระดับหนึ่ง
(2) เปิดเผยข้อมูลการเสนอขาย และ
(3) การให้ความรู้เกี่ยวกับความเสี่ยงแก่ผู้ลงทุน (education)
 
● เพื่อให้บริการที่เหมาะสมแก่สมาชิก funding portal จะต้องจัดประเภทสมาชิก เป็น (1) ผู้ลงทุนรายบุคคล (retail investor) (2) ผู้ลงทุนที่ไม่ใช่รายบุคคล (non-retail investor) ได้แก่ ผู้ลงทุนรายสถาบัน Venture Capital, Private Equity trust และผู้ลงทุนที่มีลักษณะเฉพาะ (qualified investor)
 
 2. การคุ้มครองผู้ลงทุน
เนื่องจากกิจการที่มาระดมทุนแบบ equity crowdfunding อยู่ในช่วงเริ่มต้น มีความเสี่ยงสูงที่อาจจะไม่ประสบความสำเร็จ จึงมีมาตรการคุ้มครองผู้ลงทุนตามความสามารถในการรับความเสี่ยง หรือความเข้าใจในการลงทุน ดังนี้
 
(1) การจำกัดความเสียหายจากการลงทุน
ประเภทผู้ลงทุน
วงเงินระดมทุน
จำนวนเงินลงทุน
(1) Retail investor
บริษัทสามารถระดมทุนจาก retail investor ได้ไม่เกิน 20 ล้านบาทในรอบ 12 เดือนแรก และวงเงินการระดมทุนรวมไม่เกิน 40 ล้านบาท
ลงทุนได้ไม่เกิน 50,000 บาทต่อ
1 บริษัท และมูลค่าเงินลงทุนรวม
ไม่เกิน 500
,000 บาทต่อปี
(2) Non-retail investor
ไม่จำกัดวงเงิน
ไม่จำกัดวงเงิน
 
(2) การสร้างความเข้าใจความเสี่ยงในการลงทุน
 
เนื่องจากการลงทุนใน equity crowdfunding จะมีความเสี่ยงแตกต่างจากการลงทุนในหุ้นที่ซื้อขายในตลาดหลักทรัพย์ ผู้ลงทุนจึงต้องเข้าใจ และรับทราบความเสี่ยงก่อนลงทุน ผู้ลงทุนประเภท retail investor จะต้องผ่านแบบทดสอบ (knowledge test) ก่อนการลงทุน ส่วน non-retail สามารถจะทำแบบทดสอบหรือไม่ก็ได้ อย่างไรก็ตาม การที่ผู้ลงทุนได้ทำแบบทดสอบ จะช่วยให้ผู้ลงทุนประเมินระดับการยอมรับความเสี่ยงของตนได้ก่อนตัดสินใจลงทุน เนื่องจากการระดมทุนแบบ equity crowdfunding ก.ล.ต. ได้กำกับดูแลแบบผ่อนคลาย โดยผู้ลงทุนจะต้องดูแลตัวเองได้ระดับหนึ่ง
 
3. การให้ความเห็นชอบ funding portal
Funding portal เป็นผู้มีบทบาทสำคัญในการเป็นตัวกลางที่เชื่อมโยงระหว่างบริษัทและผู้ลงทุนและสร้างความน่าเชื่อถือให้กับการระดมทุน ดังนั้น funding portal จึงต้องได้รับความเห็นชอบจากสำนักงาน
โดยพิจารณาคุณสมบัติและความพร้อมของระบบงานที่สำคัญ ดังต่อไปนี้
● เป็นบริษัทที่จดทะเบียนจัดตั้งในประเทศไทย
● มีฐานะทางการเงินที่มั่นคง โดยจะต้องมีทุนจดทะเบียนชำระแล้วไม่น้อยกว่า 5 ล้านบาท
● กรรมการของบริษัทต้องไม่มีคุณลักษณะต้องห้าม
● มีระบบงานที่พร้อมจะประกอบธุรกิจตามที่ประกาศกำหนด เช่น ระบบตรวจสอบตัวตน คุณสมบัติ ทดสอบความเข้าใจการลงทุนของสมาชิก (knowledge test) ระบบการจัดการเก็บรักษาเงินค่าจองซื้อ และระบบป้องกันการเข้าถึงข้อมูลเกี่ยวกับการเสนอขายจากผู้อื่น เป็นต้น
 
ทั้งนี้ สิ่งสำคัญสำหรับการระดมทุนแบบ equity crowdfunding คือ การที่แต่ละฝ่ายเข้าใจบทบาทและหน้าที่ของตนเองได้อย่างดี เช่น funding portal ก็ต้องมีหน้าที่ในการพิจารณาคัดเลือกบริษัท เพื่อนำเสนอแก่ผู้ลงทุน จนนำไปสู่การสร้างความเชื่อมั่น (trust) ส่วนผู้ลงทุนก็ต้องเข้าใจความเสี่ยงของการลงทุนเพื่อปกป้องความสูญเสียของตนเองที่อาจเกิดขึ้น รวมถึงบริษัทที่สนใจระดมทุนก็จะต้องมีความตั้งใจในการนำเงินที่ระดมทุนได้ไปประกอบธุรกิจตามที่ได้เสนอแก่ผู้ลงทุน และยังต้องระลึกเสมอว่าเงินที่ได้จากการระดมทุนเป็นเงินของผู้อื่น จึงต้องใช้จ่ายด้วยความระมัดระวัง
ตารางสรุปความแตกต่างของการเสนอขายหุ้นต่อประชาชน (IPO) และการเสนอขายหุ้นผ่าน equity crowdfunding
 
 
หุ้น IPO
หุ้น ECF
ผู้เสนอขาย (issuer)
ธุรกิจในช่วงที่ mature ต้องการขยายกิจการ
ธุรกิจอยู่ในช่วงเริ่มต้นอยากได้เงินไม่มาก
มีระบบบัญชี การเปิดเผยข้อมูลได้มาตรฐาน
มีเพียงโครงการ หรือแผนธุรกิจ
ผู้พิจารณาคุณสมบัติ issuer
ก.ล.ต.
Funding Portal ที่ได้รับความเห็นชอบจาก กลต.
เกณฑ์พิจารณา
ตามเกณฑ์การกำกับดูแลกิจการที่ดี
อนุญาตทั่วไป
การเปิดเผยข้อมูล
ตาม พรบ.หลักทรัพย์
เพียงพอตามที่ FP กำหนด (ตาม guideline ของ ก.ล.ต.)
     - ขณะขาย - หนังสือชี้ชวน
- ข้อมูลบริษัท รายละเอียดโครงการ
- รายงานการใช้เงิน
 
     - หลังขาย - แบบ 56-1 / งบการเงิน - ช่องทางการสื่อสารของ FP เช่น webboard
ความเสี่ยงในการลงทุน
น้อยกว่า
มากกว่า และมีโอกาสสูญเงินทั้งจำนวนแต่ถ้าโครงการสำเร็จจะได้ผลตอบแทนหลายเท่า
สภาพคล่อง
มีตลาดรอง
ไม่มีตลาดรอง
เงินปันผล
จ่ายตามที่ระบุในหนังสือชี้ชวน
จะจ่ายหรือไม่ก็ได้ตามที่ระบุในข้อบังคับของบริษัท
 
ปรับปรุงล่าสุด 09 กุมภาพันธ์ 2559
สำนักงานคณะกรรมการกำกับหลักทรัพย์และตลาดหลักทรัพย์
333/3 ถนนวิภาวดีรังสิต แขวงจอมพล เขตจตุจักร กรุงเทพมหานคร 10900
โทรศัพท์ 1207 หรือ 0 2033 9999 โทรสาร 0 2033 9660 e-mail : info@sec.or.th
สงวนลิขสิทธิ์ http://www.sec.or.th 2556 Privacy Policy | Disclaimer | Site Map