|
กรมธรรม์ประกันชีวิตควบการลงทุน (Unit-Linked Life Insurance
Policy)
กรมธรรม์ที่บริษัทประกันชีวิตออกให้แก่ผู้เอาประกันภัย
เพื่อเป็นหลักฐานว่าผู้เอาประกันภัยและบริษัทประกันชีวิตได้มีการทำสัญญาประกันชีวิตและสัญญาการลงทุนในหน่วยลงทุน
โดยมีการตกลงว่าผู้เอาประกันภัยจะชำระค่าเบี้ยประกันชีวิตให้แก่บริษัทประกันชีวิตสำหรับการให้ความคุ้มครองต่อการมรณะหรือการจ่ายเงินเมื่อมีการทรงชีพ
และผู้เอาประกันภัยจะชำระเงินค่าหน่วยลงทุนเพื่อการลงทุนในกองทุนรวมโดยผ่านบริษัทประกันชีวิต
กรรมการอิสระ (independent director)
กรรมการบริษัทจดทะเบียนที่มีความเป็นอิสระจากผู้ถือหุ้นใหญ่หรือกลุ่มของผู้ถือหุ้นใหญ่และผู้บริหารของบริษัทนั้น
กรรมการอิสระต้องมีคุณสมบัติครบถ้วนตามหลักเกณฑ์ที่คณะกรรมการกำกับตลาดทุนกำหนด
กล่าวคือ ถือหุ้นในบริษัทจดทะเบียนดังกล่าวไม่เกิน 1%
ต้องไม่เป็นกรรมการที่เป็นผู้บริหาร ไม่เป็นลูกจ้างหรือพนักงาน
หรือที่ปรึกษาที่ได้รับผลตอบแทนประจำจากบริษัท ไม่มีความสัมพันธ์ทางสายโลหิต
ไม่มีความสัมพันธ์ทางธุรกิจกับบริษัทอันอาจเป็นการขัดขวางการใช้วิจารณญาณอย่างอิสระ
คณะกรรมการ ก.ล.ต. กำหนดให้บริษัทจดทะเบียนแต่ละแห่งต้องมีกรรมการอิสระไม่น้อยกว่า
1 ใน 3 แต่ไม่น้อยกว่า 3 คน
กองทุนพันธบัตรเอเชีย (Asian Bond Fund : ABF)
เป็นกองทุนที่ตั้งขึ้นเมื่อวันที่ 2 มิถุนายน 2546 โดยธนาคารกลางของกลุ่มประเทศ
และเขตเศรษฐกิจในเอเชียตะวันออก-แปซิฟิกรวม 11 ประเทศหรือที่รู้จักกันในนาม
Executive’s Meeting of East Asia and Pacific Central Banks (EMEAP)
ซึ่งประกอบด้วย ออสเตรเลีย สาธารณรัฐประชาชนจีน อินโดนีเซีย ฮ่องกง ญี่ปุ่น
สาธารณรัฐเกาหลี มาเลเซีย นิวซีแลนด์ ฟิลิปปินส์ สิงคโปร์ และประเทศไทย กองทุน ABF
จะมุ่งลงทุนในพันธบัตรเงินสกุลดอลล่าร์สหรัฐฯ ที่ออกโดยรัฐบาลหรือ
รัฐวิสาหกิจของประเทศต่าง ๆ
ในกลุ่มประเทศเอเชียยกเว้นพันธบัตรที่ออกโดยประเทศญี่ปุ่น ออสเตรเลีย และ
นิวซีแลนด์ กองทุนพันธบัตรเอเชียกองแรกนั้นมีวงเงินแรกเริ่มจำนวนประมาณ 1
พันล้านดอลล่าร์สหรัฐฯ
กองทุนพันธบัตรเอเชีย (Asian Bond Fund 2 : ABF2)
กองทุนพันธบัตรเอเชียระยะที่ 2 หรือ กองทุน ABF2 จัดตั้งขึ้นเมื่อวันที่ 16
ธันวาคม 2547
โดยมีวัตถุประสงค์ลงทุนในตราสารหนี้สกุลเงินท้องถิ่นของกลุ่มประเทศเอเชีย ทั้ง 8
ประเทศ ประกอบด้วย ประเทศไทย สาธารณรัฐประชาชนจีน อินโดนีเซีย ฟิลิปปินส์ สิงคโปร์
ฮ่องกง สาธารณรัฐเกาหลี และมาเลเซีย เงินทุนใน ABF2 มีจำนวน 2
พันล้านดอลลาร์สหรัฐฯ ซึ่งจะได้รับการจัดสรรแบ่งเป็นกองทุนใหญ่ 2 กอง ได้แก่
กองทุนแพน-เอเชีย บอนด์ อินเด็กซ์ ฟันด์ (Pan-Asia Bond Index Fund : PAIF)
ซึ่งจะลงทุนในพันธบัตรรัฐบาลและกึ่งรัฐบาลในสกุลเงินท้องถิ่นของสมาชิก EMEAP 8
ประเทศและเขตเศรษฐกิจ จำนวน 1 พันล้านดอลล่าร์สหรัฐฯ และฟันด์ ออฟ บอนด์ ฟันด์
(Fund of Bond Funds : FoBF) ซึ่งเป็น 8 กองทุนย่อยใน 8
ประเทศซึ่งจะลงทุนในพันธบัตรที่ออกโดยรัฐบาลและกึ่งรัฐบาลในสกุลเงินท้องถิ่นของแต่ละตลาด
รวมจำนวน 1 พันล้านดอลล่าร์สหรัฐฯ
กองทุนรวม (mutual fund)
กองทรัพย์สินที่จัดตั้งและบริหารโดยบริษัทหลักทรัพย์จัดการกองทุนรวมหรือเรียกย่อ ๆ
ว่า " บลจ."
มีวัตถุประสงค์ที่จะนำเงินที่ได้จากการจำหน่ายหน่วยลงทุนแก่ผู้ลงทุนไปลงทุนในหลักทรัพย์ประเภทต่าง
ๆ ที่ให้ผลตอบแทนและมีความเสี่ยงในการลงทุนแตกต่างกันไป อาทิเช่น
ลงทุนในหุ้นทุนที่จดทะเบียนในตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย
ตราสารทางการเงินประเภทต่าง ๆ เป็นต้น
เพื่อให้ผู้ลงทุนได้รับผลตอบแทนในรูปเงินปันผลหรือกำไรจากการขายหน่วยลงทุน
โดยกองทุนรวมจะแบ่งออกเป็น 2 ประเภทคือ กองทุนเปิด (Open-End Fund) และกองทุนปิด
(Closed-End Fund)
กองทุนรวมประเภทไม่รับซื้อคืนหน่วยลงทุน (กองทุนปิด) (closed-end
fund)
กองทุนรวมที่ บลจ. จะไม่รับซื้อคืนหน่วยลงทุนจนกว่าจะครบกำหนดอายุกองทุนรวม เช่น 5
ปี 7 ปี เป็นต้น โดย บลจ. จะเสนอขายหน่วยลงทุนเพียงครั้งเดียวตอนเริ่มต้นโครงการ
ทำให้หน่วยลงทุนของกองทุนรวมประเภทนี้มีจำนวนที่แน่นอนและเพื่อเป็นการเพิ่มสภาพคล่องให้แก่ผู้ลงทุน
บลจ.
มักนำหน่วยลงทุนไปจดทะเบียนในตลาดหลักทรัพย์เพื่อให้ผู้ถือหน่วยลงทุนสามารถซื้อขายหน่วยลงทุนได้
โดยผ่านบริษัทนายหน้าค้าหลักทรัพย์ในราคาตลาด ซึ่งอาจจะต่ำกว่า
หรือสูงกว่ามูลค่าที่แท้จริงของหน่วยลงทุนนั้น ๆ
กองทุนรวมประเภทรับซื้อคืนหน่วยลงทุน (กองทุนเปิด) (open-end
fund)
กองทุนรวมที่ บลจ.
ขายหน่วยลงทุนและรับซื้อคืนหน่วยลงทุนตามระยะเวลาที่กำหนดไว้ในโครงการ เช่น
เปิดทำการซื้อขายเดือนละครั้ง สัปดาห์ละครั้ง หรือทุกวันทำการ
ในราคาซื้อขายหน่วยลงทุนที่คำนวณจากราคาตลาดของหลักทรัพย์ที่กองทุนรวมลงทุนอยู่
กองทุนรวมอสังหาริมทรัพย์ (กอง 1) (property fund “Type 1 Fund”)
กองทุนรวมที่ บลจ.
จัดตั้งขึ้นโดยมีวัตถุประสงค์หลักเพื่อนำเงินที่ได้จากการจำหน่ายหน่วยลงทุนให้แก่ผู้ลงทุนทั่วไป
เพื่อไปลงทุนในอสังหาริมทรัพย์ที่มีรายได้ประจำในรูปค่าเช่า เช่น อาคารสำนักงาน
เซอร์วิส อพาร์ทเมนท์ เป็นต้น
โดยรายได้ที่เกิดขึ้นจากอสังหาริมทรัพย์ดังกล่าวจะถูกส่งต่อไปให้ผู้ลงทุนในรูปเงินปันผล
และ บลจ.
จะนำกองทุนไปจดทะเบียนในตลาดหลักทรัพย์เพื่อให้ผู้ถือหน่วยลงทุนสามารถซื้อขายหน่วยลงทุนได้
กองทุนดังกล่าวจัดเป็นกองทุนปิด ทั้งนี้ การลงทุนในอสังหาริมทรัพย์ของกอง 1
นั้นจะมี 2 แบบคือ การลงทุนซื้ออสังหาริมทรัพย์เพื่อให้มีกรรมสิทธิ์ในการครอบครอง
(ซื้อมาเป็นเจ้าของ) (Free hold) และอีกแบบหนึ่งคือ การลงทุนในสิทธิการเช่า (Lease
Hold)
กองทุนรวมอสังหาริมทรัพย์เพื่อแก้ไขปัญหาในระบบสถาบันการเงิน (กอง 2)
(property fund for resolving financial institution problems “Type 2
Fund”)
กองทุนรวมอสังหาริมทรัพย์ที่ บลจ.
จัดตั้งขึ้นเพื่อจำหน่ายหน่วยลงทุนแก่ผู้ลงทุนสถาบัน โดยมีวัตถุประสงค์หลัก
ในการนำเงินที่ได้รับจากการจำหน่ายหน่วยลงทุนไปซื้อหรือเช่าอสังหาริมทรัพย์
หรือลงทุนในสิทธิเรียกร้องที่เกิดจากการประกอบธุรกิจของสถาบันการเงินที่มีอสังหาริมทรัพย์เป็นหลักประกัน
และจัดหาผลประโยชน์จากอสังหาริมทรัพย์หรือสิทธิเรียกร้องดังกล่าว
กองทุนรวมเพื่อแก้ไขปัญหาในระบบสถาบันการเงิน (กอง 3) (mutual fund for
resolving financial institution problems “Type 3 Fund”)
กองทุนรวมที่ บลจ. จัดตั้งขึ้นเพื่อจำหน่ายหน่วยลงทุนแก่ผู้ลงทุนสถาบัน
โดยมีวัตถุประสงค์หลักในการนำเงินที่ได้รับจากการจำหน่ายหน่วยลงทุนที่ไปลงทุนในทรัพย์สินหรือสิทธิเรียกร้องที่เกิดจากการประกอบธุรกิจของสถาบันการเงิน
ไม่ว่าจะมีหลักประกันหรือไม่ก็ตาม ทั้งนี้เพื่อแก้ไขปัญหาในระบบสถาบันการเงิน
กองทุนรวมอสังหาริมทรัพย์และสิทธิเรียกร้อง (กอง 4) (property and loan fund
“Type 4 Fund”)
กองทุนรวมที่ บลจ.
จัดตั้งขึ้นเพื่อจำหน่ายหน่วยลงทุนแก่ผู้ลงทุนสถาบันโดยมีวัตถุประสงค์หลักในการนำเงินที่ได้รับจากการจำหน่ายหน่วยลงทุนไปซื้อหรือเช่าอสังหาริมทรัพย์
และจัดหาประโยชน์จากอสังหาริมทรัพย์ดังกล่าว
หรือลงทุนในสิทธิเรียกร้องหรือในทรัพย์สินอื่นเพื่อแก้ไขปัญหาในระบบสถาบันการเงิน
กองทุนรวมตราสารแห่งทุน (equity fund)
กองทุนรวมที่มีวัตถุประสงค์ที่จะลงทุนในหรือมีไว้ซึ่งตราสารแห่งทุนโดยเฉลี่ยในรอบปีบัญชีไม่น้อยกว่าร้อยละ
65 ของมูลค่าทรัพย์สินสุทธิของกองทุนรวม
ซึ่งตราสารแห่งทุนหมายความถึงหุ้นสามัญของบริษัทต่าง ๆ
หุ้นของบริษัทที่จดทะเบียนในตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย
และใบสำคัญแสดงสิทธิที่จะซื้อหุ้น เป็นต้น
กองทุนรวมตราสารแห่งหนี้ ( fixed income fund)
กองทุนรวมที่มีวัตถุประสงค์ที่จะลงทุนในตราสารแห่งหนี้ เช่น พันธบัตร ตั๋วเงินคลัง
บัตรเงินฝาก ตั๋วสัญญาใช้เงิน ตั๋วแลกเงิน หุ้นกู้ เป็นต้น
โดยจะไม่ลงทุนในหุ้นหรือใบสำคัญแสดงสิทธิที่จะซื้อหุ้น
กองทุนรวมผสม (mixed fund)
กองทุนรวมที่มีนโยบายการลงทุนในหรือมีไว้ซึ่งหลักทรัพย์และทรัพย์สินตลอดจนการหาดอกผลโดยวิธีอื่น
โดยสัดส่วนการลงทุนตามนโยบายดังกล่าวขึ้นอยู่กับการตัดสินใจของบริษัทจัดการกองทุนรวมตามความเหมาะสมกับสภาวการณ์ในแต่ละขณะ
หรือกำหนดสัดส่วนการลงทุนในตราสารแห่งทุนในขณะใดขณะหนึ่งน้อยกว่าร้อยละหกสิบของมูลค่าทรัพย์สินสุทธิของกองทุนรวม
กองทุนรวมหน่วยลงทุน (fund of funds)
กองทุนรวมที่มีนโยบายการลงทุนในหรือมีไว้ซึ่งหน่วยลงทุนและใบสำคัญแสดงสิทธิที่จะซื้อหน่วยลงทุนของกองทุนรวม
โดยเฉลี่ยในรอบปีบัญชีไม่น้อยกว่าร้อยละ 65 ของมูลค่าทรัพย์สินสุทธิของกองทุนรวม
เนื่องจากกองทุนรวมมีข้อดีหลายประการ ที่สำคัญคือ มีการกระจายการลงทุน
ความเสี่ยงจึงลดลง ทั้งยังมีต้นทุนเฉลี่ยต่ำ
กองทุนรวมหน่วยลงทุนจึงรับเอาข้อได้เปรียบดังกล่าวมา นอกจากนั้นแล้ว
กองทุนรวมหน่วยลงทุนยังกระจายการลงทุนไปในหลาย
กองทุนรวมภายใต้การจัดการของหลายผู้จัดการกองทุนและหลายบริษัทจัดการ
จึงเป็นการกระจายความเสี่ยงที่กว้างขวางกว่า ข้อเสียของกองทุนรวมหน่วยลงทุน
คือจะมีการจัดเก็บค่าธรรมเนียมในการจัดการและค่าใช้จ่ายอื่น ๆ ซ้ำซ้อน
กองทุนรวมตลาดเงิน (money market fund)
กองทุนรวมที่มีนโยบายการลงทุนในหรือมีไว้ซึ่งเงินฝาก ตราสารหนี้
หรือหลักทรัพย์หรือทรัพย์สินอื่น
หรือการหาดอกผลโดยวิธีอื่นตามที่ประกาศคณะกรรมการกำกับหลักทรัพย์และตลาดหลักทรัพย์ว่าด้วยหลักเกณฑ์
เงื่อนไข และวิธีการจัดตั้งและจัดการกองทุน
ซึ่งมีกำหนดชำระคืนเมื่อทวงถามหรือจะครบกำหนดชำระคืนหรือมีอายุสัญญาไม่เกินหนึ่งปีนับแต่วันที่ลงทุนในทรัพย์สิน
หรือเข้าทำสัญญาเหล่านั้น
กองทุนรวมมีประกัน (guaranteed fund)
กองทุนรวมมีประกัน คือ
กองทุนรวมที่บริษัทจัดการกองทุนรวมจัดให้มีบุคคลอื่นประกันว่าหากผู้ถือหน่วยลงทุนได้ถือหน่วยลงทุนจนครบตามระยะเวลาที่กำหนด
ผู้ถือหน่วยลงทุนจะได้รับชำระเงินลงทุน หรือเงินลงทุนและผลตอบแทน
จากการไถ่ถอนหรือการขายคืนหน่วยลงทุน แล้วแต่กรณี ตามจำนวนเงินที่ประกันไว้
กองทุนรวมคุ้มครองเงินต้น (capital protected fund)
กองทุนรวมที่บริษัทจัดการกองทุนรวมวางแผนการลงทุนเพื่อให้ความคุ้มครองเงินลงทุนของผู้ถือหน่วยลงทุน
ทั้งนี้ ตามที่ระบุไว้ในโครงการจัดการกองทุนรวม
กองทุนรวมที่มีการกระจายการลงทุนน้อยกว่าเกณฑ์มาตรฐาน (specific
fund)
กองทุนรวมที่มีนโยบายในการกระจายการลงทุนน้อยกว่ามาตรฐานการกระจายการลงทุนที่สำนักงาน
ก.ล.ต.กำหนดสำหรับกองทุนรวมทั่วไป
กองทุนรวมดัชนี (index fund)
กองทุนรวมที่มีนโยบายสร้างผลตอบแทนให้แก่ผู้ถือหน่วยลงทุนตามการเคลื่อนไหวของดัชนีราคาหลักทรัพย์ที่ระบุไว้ในโครงการจัดการกองทุนรวม
โดยดัชนีราคาหลักทรัพย์ดังกล่าวต้องได้รับการยอมรับจากสำนักงาน ก.ล.ต.
กองทุนรวมที่ลงทุนในต่างประเทศ (foreign investment fund : FIF)
กองทุนรวมที่มีวัตถุประสงค์เพื่อนำเงินที่ได้จากการจำหน่ายหน่วยลงทุนในประเทศไปลงทุนในต่างประเทศ
โดยธนาคารแห่งประเทศไทยได้พิจารณาอนุญาตให้มีการนำเงินไปลงทุนในต่างประเทศได้ในวงเงินจำกัดในแต่ละปี
ต้องนำเงินไปลงทุนในต่างประเทศทั้งจำนวน เว้นแต่เป็นกรณีเงินฝากในประเทศ
เพื่อสำรองเงินไว้สำหรับการดำเนินงานของกองทุน รอการลงทุน
หรือรักษาสภาพคล่องของกองทุน เป็นต้น
กองทุนรวมเพื่อแก้ไขปัญหาการดำรงเงินกองทุนของธนาคารพาณิชย์ (mutual fund
for resolving capital problem of commercial banks)
กองทุนรวมที่มีนโยบายการลงทุนเพื่อแก้ไขปัญหาการดำรงเงินกองทุนของธนาคารพาณิชย์
โดยจะต้องเป็นกองทุนรวมที่กำหนดอายุโครงการจัดการกองทุนรวมที่แน่นอน
กองทุนรวมวายุภักษ์ (vayupak fund)
จัดตั้งขึ้นตามมติคณะรัฐมนตรี เมื่อวันที่ 1 กรกฎาคม 2546
โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อ
1. เพิ่มทางเลือกในการออมและการลงทุนให้แก่ประชาชน
2. ส่งเสริม สนับสนุนการพัฒนาตลาดเงินและตลาดทุนของประเทศ
3. ทำให้การบริหารจัดการหลักทรัพย์ที่กระทรวงการคลังถือครองอยู่เกิดประโยชน์สูงสุด
และเพิ่มทางเลือกให้กับรัฐบาลในการจัดสรรเงินที่นอกเหนือจากการจัดสรรเงินจากงบประมาณ
เพื่อนำไปลงทุนในกิจการที่มีความจำเป็นและต้องการการส่งเสริมจากภาครัฐ
กองทุนรวมเพื่อการเลี้ยงชีพ (retirement mutual fund หรือ RMF)
กองทุนรวมที่มีวัตถุประสงค์ในการส่งเสริมการออมและการลงทุนของบุคคล
เพื่อเตรียมความพร้อมไว้สำหรับการเกษียณอายุที่มีคุณภาพ
ผู้ลงทุนในกองทุนรวมเพื่อการเลี้ยงชีพ
จะได้รับสิทธิประโยชน์ทางภาษีที่มากกว่าการลงทุนในกองทุนรวมทั่วไป
เพราะเงินลงทุนในกองทุนรวมเพื่อการเลี้ยงชีพได้รับการยกเว้นภาษีเงินได้ไม่เกินปีละ
500,000 บาท ทั้งนี้ ให้นับรวมเงินลงทุนในกองทุนสำรองเลี้ยงชีพ หรือ
กองทุนบำเหน็จบำนาญข้าราชการ แล้วแต่กรณี
ผู้ลงทุนจะได้รับประโยชน์จากการประหยัดภาษีเงินได้ทันที
ตั้งแต่ปีแรกที่เริ่มลงทุน
กองทุนรวมสำหรับผู้ลงทุนในต่างประเทศ (country fund)
กองทุนรวมที่เสนอขายหน่วยลงทุนทั้งหมดแก่บุคคลซึ่งไม่มีภูมิลำเนาในประเทศไทย
กองทุนรวมหุ้นระยะยาว (long term equity fund : LTF)
กองทุนรวมตราสารแห่งทุนที่นำเงินที่ได้จากการจำหน่ายหน่วยลงทุนไปลงทุนในหรือมีไว้ซึ่งหุ้นสามัญของบริษัทจดทะเบียนไม่ต่ำกวมผู้ลงทุนสถาบันดังกล่าวจะช่วยให้ตลาดทุนไทยมีเสถียรภาพมากขึ้น
ทั้งนี้ ผู้ที่ลงทุนในกองทุนรวมหุ้นระยะยาว
ที่เป็นบุคคลธรรมดาจะได้รับสิทธิประโยชน์ทางภาษีเพื่อเป็นแรงจูงใจในการลงทุน
โดยเงินลงทุนซื้อหน่วยในกองทุนประเภทนี้ได้รับยกเว้นภาษีเงินได้บุคคลธรรมดาตามที่จ่ายจริง
สูงสุดไม่เกินร้อยละ 15 ของเงินได้ โดยกำหนดเพดานสูงสุดไว้ที่ไม่เกิน 500,000 บาท
นอกจากนี้ กำไรจากการขายคืนหน่วยลงทุนหรือ capital gain tax
ก็จะได้รับยกเว้นไม่ต้องนำมาคำนวณเป็นเงินได้เมื่อเสียภาษี ทั้งนี้
โดยมีเงื่อนไขว่า ผู้ลงทุนจะต้องถือหน่วยลงทุนไว้ไม่น้อยกว่า 5 ปีปฏิทิน
กองทุนรวมสึนามิ (tsunami fund)
กองทุนรวมที่จัดตั้งขึ้นโดยมีวัตถุประสงค์หลักเพื่อนำเงินที่ได้จากการจำหน่ายหน่วยลงทุนไปลงทุนในหลักทรัพย์ของกิจการที่ได้รับความเสียหายโดยตรงจากธรณีพิบัติที่เกิดขึ้นเมื่อวันที่
26 ธันวาคม 2547 ใน 6 จังหวัดภาคใต้
กองทุนรวมอีทีเอฟ (exchange traded fund : ETF)
กองทุนรวมเปิดที่โดยทั่วไปบริษัทจัดการกองทุนรวมจะขายและรับซื้อคืนหน่วยลงทุนกับผู้ลงทุนรายใหญ่
และจัดให้มีตลาดรอง (organized market) สำหรับการซื้อขายหน่วยลงทุนของผู้ลงทุนใด ๆ
โดยบริษัทได้จัดให้มีผู้ลงทุนรายใหญ่อย่างน้อยหนึ่งรายที่พร้อมจะซื้อและขายคืนหน่วยลงทุนเพื่อให้ราคาซื้อขายหน่วยลงทุนในตลาดรองสะท้อนมูลค่าทรัพย์สินสุทธิของกองทุนรวมได้อย่างใกล้เคียง
กองทุนรวมที่มีการขายคืนหน่วยลงทุนอัตโนมัติ (flexible automatic redemption
fund)
กองทุนรวมประเภท auto redemption
เป็นกองทุนเปิดที่ผู้ถือหน่วยลงทุนสามารถขายคืนหน่วยลงทุนได้ระหว่างทางก่อนครบอายุโครงการ
โดยกองทุนลักษณะนี้จะมีการจ่ายเงินคืนให้แก่ผู้ลงทุนเป็นงวด ๆ
เพียงแต่เงินที่ผู้ลงทุนจะได้รับกลับมานั้นจะไม่ใช่เงินปันผล
แต่เป็นเงินที่ได้จากการขายคืนหน่วยลงทุนแบบอัตโนมัติ
ซึ่งจะเป็นไปตามเงื่อนไขที่กำหนดไว้ในรายละเอียดโครงการของกองทุนรวม
โดยเงินจำนวนนี้ผู้ถือหน่วยที่เป็นบุคคลธรรมดาจะไม่ถูกหักภาษีเหมือนกับเงินปันผล
ทำให้ได้รับเงินจากการขายคืนแบบอัตโนมัตินี้เต็มจำนวน
กองทุนส่วนบุคคล (private fund)
การจัดการเงินทุนของบุคคลหรือคณะบุคคลที่ได้มอบหมายให้จัดการลงทุนเพื่อแสวงหาผลประโยชน์จากหลักทรัพย์
ไม่ว่าจะมีการลงทุนในทรัพย์สินอื่นด้วยหรือไม่ก็ตาม
โดยได้รับค่าธรรมเนียมหรือค่าตอบแทนอื่นโดยการจัดตั้งกองทุนส่วนบุคคลนั้นจะเป็นการทำสัญญาระหว่างลูกค้ากับบริษัทจัดการกองทุนส่วนบุคคลจึงไม่ได้มีสภาพเป็นนิติบุคคล
กรรมสิทธิ์ในทรัพย์สินยังคงเป็นของลูกค้า
ชื่อเจ้าของทรัพย์สินก็ยังคงเป็นชื่อของลูกค้า
แต่จะมีการระบุชื่อของบริษัทจัดการควบคู่ไปด้วย
เพื่อให้เกิดความชัดเจนว่าเป็นทรัพย์สินของลูกค้าที่บริหารโดยบริษัทจัดการใด
และเนื่องจากกรรมสิทธ์ในทรัพย์สินเป็นของลูกค้า
สัญชาติของกองทุนส่วนบุคคลจึงเป็นไปตามสัญชาติของลูกค้าด้วย
ซึ่งเมื่อการลงทุนของกองทุนส่วนบุคคลในหลักทรัพย์ได้รับผลประโยชน์ เช่น
หุ้นที่ลงทุนไว้มีการจ่ายเงินปันผล (dividend)
หรือขายหุ้นแล้วได้ส่วนเกินจากมูลค่าเงินลงทุน (capital gain)
ลูกค้าก็จะต้องเสียภาษีในผลประโยชน์ที่ตนได้รับในอัตราภาษีเช่นเดียวกับที่ลงทุนโดยตรงในหลักทรัพย์นั้น
กองทุนสำรองเลี้ยงชีพ (provident fund)
กองทุนสะสมสำหรับลูกจ้างเมื่อออกจากงาน กองทุนนี้จะสะสมเงินเข้ากองทุนเป็นรายเดือน
โดยส่วนหนึ่งเป็นการหัก
สะสมมาจากเงินเดือนของลูกจ้างและอีกส่วนหนึ่งเป็นเงินสมทบของฝ่ายนายจ้าง
เพื่อให้เกิดประโยชน์งอกเงยแก่กองทุนอย่างมีประสิทธิภาพ และจำกัดความเสี่ยง
ทางการได้กำหนดขอบเขตการลงทุนของกองทุน
และกำหนดสัดส่วนการลงทุนในหลักทรัพย์ประเภทต่าง ๆ ไว้ การลงทุนของกองทุน
จะต้องอยู่ภายใต้การจัดการของสถาบันการเงิน
ที่ได้รับใบอนุญาตจัดการกองทุนส่วนบุคคล
การขายเพื่อเอากำไร (profit taking)
การขายหลักทรัพย์ในระดับราคาที่สูงกว่าราคาที่ซื้อมาเพื่อที่จะรับผลกำไรจากระดับราคาที่สูงขึ้นมา
คำนี้มักใช้อธิบายภาวะที่ราคาหลักทรัพย์กลับตกต่ำลงภายหลังจากที่ระดับราคาสูงขึ้นมาตลอดช่วงเวลาหนึ่ง
การครอบงำกิจการ (takeover)
การที่บุคคลหรือนิติบุคคลใดเข้าไปถือหุ้นในบริษัทใดบริษัทหนึ่ง
เพื่อให้ได้สิทธิมากพอที่จะควบคุมการบริหารงาน ของกิจการนั้น
การจัดคู่คำสั่งซื้อ/ขายอัตโนมัติ (automated order matching :
AOM)
วิธีการซื้อขายวิธีหนึ่งในระบบการซื้อขายหลักทรัพย์ด้วยคอมพิวเตอร์
โดยวิธีการซื้อขายแบบจับคู่อัตโนมัตินี้เป็นการประมวลคำสั่งซื้อและคำสั่งขายทั้งหมดเข้าในระบบ
และจัดเรียงลำดับตามราคาและเวลาที่ดีที่สุดในขณะนั้น
โดยคำสั่งซื้อที่ส่งมาในราคาที่สูงกว่า
และคำสั่งขายที่ส่งมาในราคาต่ำกว่าจะได้รับการเรียงลำดับและจับคู่ซื้อขายก่อน
แต่หากมีคำสั่งที่ส่งเข้ามามากกว่า 1 คำสั่งในราคาเดียวกัน
ระบบการซื้อขายจะจัดเรียงตามเวลาที่คำสั่งนั้นส่งเข้ามาในระบบซื้อ
หากยังไม่มีคำสั่งซื้อและคำสั่งขายที่จะจับคู่กันได้
ระบบการซื้อขายจะยังเก็บรวบรวมคำสั่งซื้อขายทั้งหมดไว้
เพื่อรอคำสั่งซื้อขายที่จะเข้ามาใหม่เพื่อจับคู่ซื้อขายต่อไป
การซื้อขายวิธีนี้ใช้กับการซื้อขายหลักทรัพย์บนกระดานหลัก (Main Board)
กระดานหน่วยย่อย (Odd Lot Board) และกระดานต่างประเทศ (Foreign Board)
การทำคำเสนอซื้อหลักทรัพย์ (tender offer)
การแจ้งแก่ผู้ถือหุ้นทุกรายของบริษัทใดบริษัทหนึ่ง
(โดยบุคคลหรือกลุ่มบุคคลคณะหนึ่ง) ถึงความต้องการที่ จะซื้อหุ้น
บริษัทดังกล่าวจากผู้ถือหุ้น โดยระบุจำนวนหุ้น ราคา
และกำหนดเวลาที่ต้องการรับซื้อไว้ด้วย การทำคำเสนอซื้อหลักทรัพย์
มักจะเกิดขึ้นโดยผู้ทำคำเสนอซื้อมีวัตถุประสงค์จะเข้าไปบริหารบริษัทดังกล่าว
ซึ่งกฎหมายเกี่ยวกับหลักทรัพย์มีข้อกำหนดว่าผู้ที่ถือหุ้นในบริษัทหนึ่งบริษัทใดเพิ่มขึ้นมากถึงเกณฑ์ที่กำหนด
จะต้องทำคำเสนอซื้อ และ ก.ล.ต.
ได้กำหนดแนวทางปฏิบัติในการทำคำเสนอซื้อดังกล่าวด้วย
การสับเปลี่ยนหน่วยลงทุน (Switching)
การขายคืนหน่วยลงทุนของกองทุนรวมหนึ่งเพื่อซื้อหน่วยลงทุนของอีกกองทุนรวมหนึ่งที่อยู่ภายใต้บริษัทจัดการเดียวกัน
ในการสับเปลี่ยนหน่วยลงทุนอาจไม่ต้องเสียค่าธรรมเนียมหรือเสียค่าธรรมเนียมในอัตราที่ถูกกว่าการขายคืนหน่วยลงทุน
การให้ยืมหลักทรัพย์ (securities lending)
การโอนหลักทรัพย์ในช่วงระยะเวลาหนึ่งจากผู้ให้ยืมไปยังผู้ยืม
โดยผู้ยืมตกลงว่าจะโอนหลักทรัพย์ที่ยืมคืนให้กับผู้ให้ยืมเมื่อถึงวันครบกำหนดสัญญา
และเพื่อป้องกันความเสี่ยงจากการที่ผู้ยืมไม่สามารถส่งมอบหลักทรัพย์ที่ยืมคืนได้
ผู้ยืมจึงตกลงโอนทรัพย์สินในคราวเดียวกัน เพื่อวางเป็นประกันให้กับผู้ให้ยืม
ซึ่งอาจเป็นได้ทั้งเงินสดหรือหลักทรัพย์ประเภทต่างๆ ตามที่คู่สัญญาได้ตกลงกัน
โดยผู้ให้ยืมจะคืนทรัพย์สินที่วางเป็นประกันเมื่อได้รับหลักทรัพย์ที่ให้ยืมคืนจากผู้ยืม
ในระหว่างที่ยังไม่คืนหลักทรัพย์ หากมีสิทธิประโยชน์ใด ๆ เกิดขึ้น เช่น เงินปันผล
สิทธิจองซื้อหุ้นเพิ่มทุน เป็นต้นจากบริษัทผู้ออกหลักทรัพย์
ผู้ยืมจะต้องชดเชยสิทธิประโยชน์นั้นแก่ผู้ให้ยืม
การแปรรูปสินทรัพย์เป็นหลักทรัพย์ (securitization)
การนำสินทรัพย์ของผู้ระดมทุน (originator)
ซึ่งอาจจะมีสภาพคล่องในการซื้อขายต่ำมากองรวมกัน (Pool Assets) เช่น
ลูกหนี้เงินกู้ที่อยู่อาศัย เงินกู้บัตรเครดิต หรือเงินกู้ซื้อรถยนต์ เป็นต้น
และโอนให้กับบริษัทตัวกลางที่จัดตั้งขึ้น (special purpose vehicle : SPV)
เพื่อออกหลักทรัพย์ที่มีกองสินทรัพย์ข้างต้นหนุนหลัง (asset backed securities
หรือ ABS) เพื่อจำหน่ายให้แก่ นักลงทุนทั่วไป หรือขายแบบเจาะจง (Private
Placement) ให้นักลงทุนสถาบันเฉพาะรายหรือเฉพาะกลุ่ม
ซึ่งนักลงทุนสามารถนำหลักทรัพย์ดังกล่าวไปขายต่อได้ โดยมีสภาพคล่องสูงขึ้น ทั้งนี้
ผลตอบแทนของหลักทรัพย์จะมาจากกระแสรายได้จากกองสินทรัพย์ดังกล่าว
การขายชอร์ต (short selling หรือ short sale)
การขายหลักทรัพย์ที่ไม่มีอยู่ในครอบครอง เนื่องจากคาดว่าราคาหลักทรัพย์จะลดลง
จึงขายไปก่อนที่ราคาปัจจุบัน และจะไปซื้อคืนในภายหลัง
โดยผู้ขายชอร์ตต้องยืมหลักทรัพย์จากบุคคลอื่นเพื่อส่งมอบไปก่อน
และไปซื้อคืนในภายหลัง เพื่อเอาหลักทรัพย์ไปคืนแก่เจ้าของเดิม
สำหรับกำไรหรือขาดทุนจะเกิดตอนซื้อคืน
ขึ้นอยู่กับว่าซื้อคืนในราคาสูงหรือต่ำกว่าราคาตอนที่ขายหลังจากหักค่านายหน้าและค่าธรรมเนียม
การซื้อขายรายใหญ่ (big lot)
การซื้อขายหลักทรัพย์ใดหลักทรัพย์หนึ่ง (อาจเป็นหุ้นหรือตราสารหนี้ก็ได้)
จำนวนเดียวโดยไม่แบ่งย่อย และมีปริมาณหรือมูลค่าการซื้อขายเท่ากับ
หรือสูงกว่าปริมาณหรือมูลค่าที่ตลาดหลักทรัพย์กำหนด
ปัจจุบันตลาดหลักทรัพย์กำหนดว่า การซื้อขายคราวละตั้งแต่ 1 ล้านหุ้น หรือมูลค่า 3
ล้านบาทขึ้นไป ถือเป็นการซื้อขายรายใหญ่ (big lot) ตลาดหลักทรัพย์จัด big-lot
board (กระดานซื้อขายรายใหญ่) ไว้รองรับการซื้อขายเช่นนี้
การชำระราคาและส่งมอบหลักทรัพย์ (clearing and settlement)
กระบวนการที่บริษัทสมาชิกผู้ซื้อชำระราคาหลักทรัพย์และรับมอบหลักทรัพย์ที่ซื้อจากบริษัทศูนย์รับฝากหลักทรัพย์
และบริษัทสมาชิกศูนย์รับฝากหลักทรัพย์ ซึ่งต้องกระทำในวันทำการที่ 3
ภายหลังวันตกลงซื้อขายหลักทรัพย์
การชำระราคาและส่งมอบหลักทรัพย์ดังกล่าวกระทำกันโดยใช้ยอดสุทธิซื้อและยอดสุทธิขายของแต่ละบริษัทสมาชิก
การเพิกถอนหลักทรัพย์จดทะเบียน (delisting)
การที่ตลาดหลักทรัพย์ถอนสภาพการเป็นหลักทรัพย์จดทะเบียนของหลักทรัพย์ใด ๆ
หลักทรัพย์จดทะเบียนที่ถูกเพิกถอนแล้ว
จะไม่ได้รับอนุญาตให้มีการซื้อขายในตลาดหลักทรัพย์ต่อไป
ในการเพิกถอนหลักทรัพย์นั้นอาจเป็นเพราะบริษัทผู้ออกหลักทรัพย์ดังกล่าวขอถอนหลักทรัพย์ของตนออกจากการเป็นหลักทรัพย์จดทะเบียนโดยสมัครใจ
(ทั้งนี้ต้องได้รับความเห็นชอบจากที่ประชุมผู้ถือหุ้นด้วยคะแนนเสียงไม่น้อยกว่า 3
ใน 4 ของจำนวนหุ้นที่ออกจำหน่ายทั้งหมด
และต้องไม่มีผู้ถือหุ้นคัดค้านการของเพิกถอนเกินกว่า 10%
ของจำนวนหุ้นที่ออกจำหน่ายทั้งหมด)
หรือตลาดหลักทรัพย์สั่งให้เพิกถอนหลักทรัพย์จดทะเบียนเมื่อพบว่าบริษัทผู้ออกหลักทรัพย์ดังกล่าว
ได้กระทำผิดข้อตกลงการจดทะเบียนหลักทรัพย์ (listing agreement) อย่างร้ายแรง
หรือในกรณีที่ฐานะการเงินและผลการดำเนินงานของบริษัทผู้ออกหลักทรัพย์ตกต่ำลง
จนอาจก่อให้เกิดผลเสียต่อผู้ลงทุนสำหรับกรณีที่บริษัทจดทะเบียน
มีปัญหาด้านฐานะการเงินหรือผลการดำเนินงาน
ตลาดหลักทรัพย์จะไม่เพิกถอนหลักทรัพย์ของบริษัทดังกล่าวโดยทันที
แต่จะจัดให้หลักทรัพย์ดังกล่าวเข้าอยู่ในกลุ่มหลักทรัพย์ที่เข้าข่ายอาจถูกเพิกถอน
และประกาศให้ผู้ลงทุนได้ทราบทั่วกัน
ซึ่งบริษัทผู้ออกหลักทรัพย์จะต้องจัดทำแผนปรับปรุงแก้ไข
เพื่อขอความเห็นชอบจากที่ประชุมผู้ถือหุ้นก่อนเสนอต่อตลาดหลักทรัพย์
เพื่อเปิดเผยข้อมูล หากบริษัทสามารถแก้ไขปัญหาได้ตามแผน
หลักทรัพย์ของบริษัทดังกล่าวก็จะพ้นจากการเข้าข่ายอาจถูกเพิกถอน
แต่ถ้าบริษัทไม่อาจแก้ไขได้ตามแผนและตลาดหลักทรัพย์เห็นว่าจะก่อให้เกิดความเสียหายร้ายแรง
ตลาดหลักทรัพย์จะเพิกถอนหลักทรัพย์ดังกล่าว
การตรวจสอบวิเคราะห์สถานะ (due diligence)
การตรวจสอบและประเมินทรัพย์สินตลอดจนหนี้สินของบริษัทว่ามีมูลค่าถูกต้องครบถ้วนตามบัญชีและมีอยู่จริง
ซึ่งในการตรวจสอบและประเมินมูลค่าดังกล่าว
ผู้กระทำได้ใช้ความระมัดระวังเยี่ยงผู้ประกอบวิชาชีพอย่างเพียงพอวิธีการนี้มักจะใช้ในกรณีซื้อขายหรือเลิกกิจการ
การฟื้นฟูกิจการ (rehabilitation)
การปรับโครงสร้างธุรกิจอาจโดยเป็นทั้งการปรับโครงสร้างทางการเงินและการบริหารงาน
เพื่อให้ธุรกิจมีความสามารถกลับมาดำเนินงานทางธุรกิจและสามารถสร้างผลกำไรได้
ตลาดหลักทรัพย์ฯ ได้จัดหมวด rehabilitation company
สำหรับบริษัทที่ต้องเข้าข่ายถูกเพิกถอน แต่กำลังอยู่ระหว่างฟื้นฟูกิจการ
หรือแก้ไขปัญหาให้พ้นจากเหตุแห่งการถูกเพิกถอน
การจัดการความเสี่ยง (risk management)
กระบวนการในการระบุ วิเคราะห์ ประเมิน ดูแล ตรวจสอบ
และควบคุมความเสี่ยงที่สัมพันธ์กับกิจกรรม หน้าที่ และกระบวนการทำงาน
เพื่อให้องค์กรสามารถขจัดหรือลดความเสียหายจากความเสี่ยงต่างๆ ให้ได้มากที่สุด
การตรวจสอบภาวะตลาด (surveillance)
การเฝ้าดูภาวะการซื้อขายหลักทรัพย์ต่าง ๆ
ในตลาดหลักทรัพย์หากพบภาวะการซื้อขายหลักทรัพย์ใดผิดไปจาก สภาพปกติที่ผ่านมา
ก็จะทำการตรวจสอบข้อมูลต่าง ๆ
เพื่อพิสูจน์ว่าความผิดปกติดังกล่าวเป็นการกระทำผิดกฎ การซื้อขายหลักทรัพย์หรือไม่
เช่น Insider Trading หรือ Price Manipulation เป็นต้น
ตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทยมีส่วนงานหนึ่งในฝ่ายห้องค้า
และกำกับการซื้อขายรับผิดชอบงานด้านนี้ และมีระบบคอมพิวเตอร์ ชื่อ ATOMS
ช่วยอำนวยความสะดวกและเพิ่มประสิทธิภาพงานด้านนี้
การวิเคราะห์ทางเทคนิค (technical analysis)
วิธีการวิเคราะห์หลักทรัพย์โดยใช้ระดับราคาหลักทรัพย์
และปริมาณการซื้อขายเป็นข้อมูลแสดงเป็นแผนภูมิ(รูป กราฟ) ชนิดต่าง ๆ
ให้ทราบถึงรูปแบบการเคลื่อนไหวของราคาหลักทรัพย์ในอดีต เพื่อจะใช้กำหนด
หรือคาดหมายแนวโน้มของราคาในอนาคตของหลักทรัพย์นั้น
โดยทั่วไปการวิเคราะห์ทางเทคนิคจะใช้วิเคราะห์ เพื่อคาดหมายแนวโน้มในระยะสั้น
หรือระยะปานกลาง เพื่อใช้ตัดสินใจเลือกจังหวะเวลาในการเข้าซื้อ หรือขายหลักทรัพย์
แต่ก็อาจใช้การวิเคราะห์ทางเทคนิคเพื่อดูการเคลื่อนไหวที่เป็นวัฏจักรระยะยาว
(Long-Term Cycle) ได้ด้วย
การวิเคราะห์ทางเทคนิคจะต่างจากการวิเคราะห์ปัจจัยพื้นฐาน
ตรงที่ไม่ได้ใช้ข้อมูลฐานะการเงิน
และผลการดำเนินงานของบริษัทผู้ออกหุ้นมาประกอบการวิเคราะห์
การกระจายหุ้น (share distribution)
การกระจายหุ้นของบริษัทใดบริษัทหนึ่งไปยังผู้ถือหุ้น
โดยบริษัทที่มีการกระจายหุ้นที่ดี การขายหุ้นออกจำนวนมากของผู้ถือหุ้นบางราย
มักจะไม่กระทบราคาของหุ้นมากนัก
การเรียกหลักประกันเพิ่ม (margin call)
การที่บริษัทหลักทรัพย์เรียกให้ลูกค้านำเงินสดมาวางเป็นหลักประกันเพิ่มเติม
เพื่อให้มูลค่าหลักประกันของลูกค้า เทียบกับมูลค่าหลักทรัพย์ใน Margin Account
ของลูกค้านั้นคิดเป็นอัตราส่วนไม่ต่ำกว่า Maintenance Margin Rate ที่ถือเป็นเกณฑ์
Margin Call
สมมติว่า Maintenance Margin Rate ที่เป็นเกณฑ์ Margin Call เท่ากับ 35%
สำหรับการกู้เงินซื้อหลักทรัพย์ หากว่านาย ก. ได้ซื้อหุ้นมูลค่า 100,000 บาท
โดยวางหลักประกัน 50,000 บาท ไว้กับบริษัทหลักทรัพย์ หากว่าราคาหลักทรัพย์
ที่ซื้อไว้ได้ตกต่ำลงเหลือ 75,000 บาท
เป็นเหตุให้หลักประกันของลูกค้ามีมูลค่าเหลือ 25,000 บาท [คือ 50,000 -
(100,000-75,000)] เมื่อเทียบกับมูลค่าหลักทรัพย์ปัจจุบัน 75,000 บาท
คิดเป็นเท่ากับ 33.33% ซึ่งต่ำกว่าเกณฑ์ Margin Call ในกรณี
นี้บริษัทหลักทรัพย์จะต้องเรียกให้ นาย ก. นำเงินมาวางมาร์จินเพิ่ม
เพื่อให้มูลค่าหลักประกันเทียบกับยอดมูลค่าหลักทรัพย์
ปัจจุบันแล้วมีอัตราไม่ต่ำกว่า 35% ซึ่งในกรณีนี้มูลค่าหลักประกันโดยรวม
จะต้องสูงกว่า 26,250 บาท (หรือ 35% ของ 75,000 บาท) ดังนั้นนาย ก.
ต้องนำเงินมาวางเพิ่มไม่ต่ำกว่า 1,250 บาท (หรือ26,250-25,000 บาท) เป็นต้น
หลักเกณฑ์นี้ได้นำมาใช้กับลูกค้า Short Sell ด้วย
คือถ้าราคาหลักทรัพย์ที่ลูกค้าขายชอร์ตไว้เกิดสูงขึ้น
เกิดผลขาดทุนจนมูลค่าหลักประกัน เทียบกับมูลค่าหุ้นที่ขายชอร์ตไว้
คิดเป็นอัตราที่ต่ำลงมาถึงระดับที่เป็นเกณฑ์ Margin Call แล้ว ก็ต้องมีการ
เรียกหลักประกันเพิ่มเช่นเดียวกัน
การลงทุนซื้ออสังหาริมทรัพย์เพื่อให้มีกรรมสิทธิ์ในการครอบครอง (free
hold)
การลงทุนของกองทุนรวมอสังหาริมทรัพย์โดยการซื้ออสังหาริมทรัพย์มาเป็นกรรมสิทธิ์
ซึ่งมีผลให้กองทุนรวมสามารถขายอสังหาริมทรัพย์ชิ้นนั้นออกไปได้เมื่อมีเหตุให้ต้องเลิกกองทุนรวม
โดยถ้าอสังหาริมทรัพย์ดังกล่าวมีมูลค่าสูงขึ้น
กองทุนรวมก็มีโอกาสที่จะได้รับผลตอบแทนที่สูงขึ้นด้วย
ผู้ถือหน่วยลงทุนจะมีโอกาสได้รับเงินปันผลในช่วงที่กองทุนรวมดำเนินการอยู่
และมีโอกาสได้รับเงินลงทุนคืนตามมูลค่าหน่วยลงทุนของกองทุนรวมเมื่อเลิกกองทุนอีกด้วย
การลงทุนในสิทธิการเช่า (lease hold)
การลงทุนของกองทุนรวมอสังหาริมทรัพย์โดยการซื้อสิทธิการเช่าอสังหาริมทรัพย์มาบริหาร
โดยกองทุนรวมไม่มีกรรมสิทธิ์ในอสังหาริมทรัพย์ที่ลงทุน
จะมีเพียงสิทธิ์ที่จะหาผลประโยชน์จากอสังหาริมทรัพย์โดยการให้ผู้อื่นเช่าอสังหาริมทรัพย์ที่กองทุนรวมลงทุนในช่วงระยะเวลาที่ทำสัญญากับเจ้าของกรรมสิทธิ์เท่านั้น
โดยเมื่อครบกำหนดสัญญาดังกล่าว
กองทุนรวมไม่สามารถจัดหาประโยชน์จากอสังหาริมทรัพย์นั้นได้อีก
และต้องคืนอสังหาริมทรัพย์นั้นแก่เจ้าของกรรมสิทธิ์
จึงมีผลให้ยิ่งระยะเวลาการเช่าเหลือลดน้อยลงเท่าไร
มูลค่าอสังหาริมทรัพย์ของกองทุนรวมก็จะลดลงไปเรื่อย ๆ จนกว่าครบกำหนดสัญญาเช่า
ผู้ถือหน่วยกองทุนรวมอสังหาริมทรัพย์ประเภท Lease hold
นี้จะมีสิทธิเก็บเกี่ยวผลตอบแทนที่มาจากเงินปันผลเฉพาะในช่วงเวลาที่อยู่ในสัญญาเช่า
หรือกล่าวอีกนัยหนึ่งคือ
ในช่วงระยะเวลาที่กองทุนรวมสามารถจัดหาผลประโยชน์จากอสังหาริมทรัพย์นั้นได้เท่านั้น
โดยมูลค่า NAV ของกองทุนรวมประเภทนี้จะลดลงเรื่อยๆ
ทุกปีจนมีค่าเป็นศูนย์เมื่อเลิกกองทุนรวม (สิ้นสุดสัญญาเช่า)
การจัดประชุมผู้ถือหุ้นประจำปี (annual general meeting: AGM)
การจัดประชุมผู้ถือหุ้นสามัญประจำปีของบริษัทจดทะเบียน
โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อกระตุ้นและส่งเสริมให้บริษัทจดทะเบียนทุกแห่งให้ความสำคัญกับการจัดประชุมผู้ถือหุ้นให้มีคุณภาพดียิ่งขึ้น
ซึ่งจะเป็นการแสดงออกถึงการให้ความสำคัญต่อสิทธิของผู้ถือหุ้นและการปฏิบัติต่อผู้ถือหุ้นอย่างเท่าเทียมกัน
เพื่อเป็นการยกระดับการมีบรรษัทภิบาลที่ดีของตลาดทุนไทยต่อไป
กระดานต่างประเทศ (foreign board)
เป็นส่วนของระบบซื้อขายในตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย (ASSET)
ที่ใช้รองรับการซื้อขายหลักทรัพย์ระหว่างผู้ลงทุนชาวต่างประเทศด้วยกัน
ทั้งนี้หลักทรัพย์ที่มาขายผ่านกระดานต่างประเทศจะต้องเป็นหลักทรัพย์ที่มีชื่อชาวต่างประเทศเป็นเจ้าของ
การที่ตลาดหลักทรัพย์จัดให้มี foreign board ขึ้นมา
เนื่องจากหลักทรัพย์ของบางบริษัทได้มีชาวต่างประเทศเข้าลงทุนถือครองจนครบตามเกณฑ์ระดับที่ให้ชาวต่างชาติถือครองแล้ว
แต่ก็ยังมีผู้ลงทุนชาวต่างชาติต้องการลงทุนในหลักทรัพย์ดังกล่าวอยู่อีก
เมื่อสั่งซื้อผ่านกระดานหลัก (main board)
แล้วก็จะประสบปัญหาไม่อาจโอนรับหุ้นได้เพราะจะทำให้สัดส่วนการถือครองหุ้นของชาวต่างชาติเกินจากเกณฑ์ที่จำกัดไว้
ดังนั้นเพื่อเป็นการอำนวยความสะดวกแก่ผู้ลงทุนชาวต่างประเทศตลาดหลักทรัพย์จึงจัดให้มี
foreign board ขึ้นมา
เพื่อให้ชาวต่างประเทศผู้ซื้อมั่นใจว่าจะสามารถรับโอนหุ้นเป็นของตนได้
เพราะเป็นการรับโอนจากชาวต่างประเทศด้วยกัน
ไม่มีผลให้เกิดการเปลี่ยนแปลงในสัดส่วนการถือครองหุ้นของชาวต่างประเทศรวมแต่ประการใด
วิธีซื้อขายผ่านกระดานต่างประเทศกระทำได้ 2 วิธี คือ วิธี automatching และวิธี
put thorugh แล้วแต่จะเลือกตามความเหมาะสม
การซื้อขายบนกระดานต่างประเทศนี้ไม่ว่าจะใช้วิธีซื้อขายแบบใด
ระดับราคาซื้อขายจะเป็นเท่าใดก็ได้ ไม่มีข้อจำกัดเรื่อง floor price กับ ceiling
price
กระดานซื้อขายรายใหญ่ (big-lot board)
เป็นกระดานการซื้อขายหลักทรัพย์ประเภทหนึ่ง
ซึ่งตลาดหลักทรัพย์มีเพื่อรองรับการซื้อขายหลักทรัพย์ประเภทหุ้นสามัญ
หุ้นบุริมสิทธิ ใบสำคัญแสดงสิทธิชนิดต่างๆ หน่วยลงทุน
และกองทุนรวมเพื่อผู้ลงทุนซึ่งเป็นคนต่างด้าว (Thai Trust Fund)
ซึ่งมีปริมาณการซื้อขายตั้งแต่ 1 ล้านหลักทรัพย์ขึ้นไป
หรือมีมูลค่าการซื้อขายตั้งแต่ 3 ล้านบาทขึ้นไป การซื้อขายบนกระดาน big-lot board
ใช้วิธี put through ซึ่งผู้ซื้อและผู้ขายจะตกลงราคากันเอง
โดยการซื้อขายบนกระดานนี้จะไม่มีข้อจำกัดเรื่องการขึ้นลงของราคา (ceiling and
floor)
กระดานหลัก (main board)
เป็นส่วนสำคัญที่สุดของระบบ ARMS
ซึ่งเป็นระบบซื้อขายในตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย ส่วนที่เป็น main board นี้
เป็นส่วนที่ใช้สำหรับการซื้อขายหลักทรัพย์จำนวนที่เป็นหน่วยซื้อขาย (board lot)
คือ ปริมาณหุ้นที่สั่งซื้อหรือสั่งขาย จะต้องเป็น 1 board lot (1 หน่วยซื้อขาย)
หรือมากกว่าโดยเป็นจำนวนที่เป็นทวีคูณของ 1 board lot เช่น 2, 3, 4......board
lots เป็นต้น การซื้อขายหลักทรัพย์บน main board ของระบบ ARMS (Advance Resilience
Matching System) ใช้วิธี automatching
(วิธีซื้อขายแบบจับคู่อัตโนมัติ)ให้เกิดการซื้อขาย
นอกจากนี้การเปลี่ยนแปลงของราคาซื้อขายบน main board
จะต้องเป็นไปตามข้อบังคับเรื่อง price spread (ช่วงราคา) รวมถึงข้อกำหนดเรื่อง
ceiling price และ floor price ด้วย
หลักทรัพย์ประเภทตราสารหนี้รวมทั้งหุ้นกู้แปลงสภาพไม่ให้มีการซื้อขายบน main board
แต่ให้ไปซื้อขายบน special board
การวิเคราะห์ปัจจัยพื้นฐาน (fundamental analysis)
เป็นวิธีการวิเคราะห์หลักทรัพย์แบบหนึ่ง
การวิเคราะห์ปัจจัยพื้นฐานมุ่งจะประเมินมูลค่าของหลักทรัพย์ในปัจจุบัน
โดยพิจารณาถึงผลตอบแทนที่คาดว่าจะได้รับและราคาหลักทรัพย์ที่คาดว่าจะขายได้ในอนาคต
ผลจากการวิเคราะห์นี้จะใช้เป็นเกณฑ์ตัดสินใจคือ
จะซื้อหลักทรัพย์นั้นหากพบว่าราคาตลาดของหลักทรัพย์ดังกล่าวต่ำกว่ามูลค่าตามพื้นฐานที่คำนวณได้
และจะขายหลักทรัพย์นั้นหากพบว่าราคาตลาดของหลักทรัพย์ดังกล่าวสูงกว่ามูลค่าตามพื้นฐาน
ในการวิเคราะห์ปัจจัยพื้นฐานจะวิเคราะห์ถึงภาวะเศรษฐกิจ ภาวะการเมือง
ภาวะอุตสาหกรรมที่เกี่ยวข้อง และผลการดำเนินงาน
รวมทั้งฐานะทางเงินของบริษัทผู้ออกหุ้น
วิธีวิเคราะห์ปัจจัยพื้นฐานจะแตกต่างจากการวิเคราะห์ทางเทคนิค (technical
analysis) ซึ่งมุ่งวิเคราะห์ลักษณะการเคลื่อนไหวของราคาหลักทรัพย์
และปริมาณการซื้อขายหลักทรัพย์เป็นสำคัญ เพื่อคาดหมายแนวโน้มของราคาหลักทรัพย์
การซื้อขายหลักทรัพย์โดยบุคคลภายใน (insider trading)
การที่บุคคลภายในทราบข้อมูลภายในของบริษัทที่ยังไม่ได้มีการเผยแพร่สู่สาธารณชน
และใช้ข้อมูลนั้นเพื่อประโยชน์ในการซื้อขายหลักทรัพย์
พระราชบัญญัติหลักทรัพย์และตลาดหลักทรัพย์ พ.ศ.2535
ได้มีข้อกำหนดห้ามมิให้บุคคลภายในใช้ข้อมูลภายในเพื่อประโยชน์ในการซื้อขายหลักทรัพย์และกำหนดโทษไว้ด้วย
การซื้อขายหลักทรัพย์นอกตลาดหลักทรัพย์ (over-the-counter : OTC)
การซื้อขายหลักทรัพย์ที่เกิดขึ้นนอกตลาดหลักทรัพย์หรือศูนย์ซื้อขายหลักทรัพย์
การซื้อขายหุ้นนอกตลาด โดยทั่วไปจะมีขนาดหรือปริมาณการค้าน้อย มีสภาพคล่องต่ำ
และมีการคุ้มครองผลประโยชน์ของนักลงทุนน้อยกว่าการซื้อขายในตลาดหลักทรัพย์หรือศูนย์ซื้อขายหลักทรัพย์ที่มีทางการกำกับดูแล
การซื้อขายหลักทรัพย์แยกตามประเภทผู้ลงทุน (customer type)
การแสดงข้อมูลการซื้อขายหลักทรัพย์แบ่งแยกตามประเภทผู้ลงทุน 3 ประเภท ได้แก่
สถาบันในประเทศ (Local Institution) ผู้ลงทุนต่างประเทศ (Foreign Investor)
และผู้ลงทุนในประเทศ (Local Investors)
การครอบงำกิจการผ่านนิติบุคคลอื่น (chain principle)
กรณีที่ถือว่าเป็นการเข้าครอบงำกิจการผ่านนิติบุคคลอื่นซึ่งทำให้ต้องทำคำเสนอซื้อ
คือ การได้หุ้นหรือมีอำนาจควบคุม ตั้งแต่ 50% ในนิติบุคคลอื่น
รวมถึงการส่งบุคคลเข้าไปเป็นกรรมการในจำนวนที่มีนัยสำคัญ
และนิติบุคคลอื่นทุกทอดจนถึงทอดสุดท้ายที่ถือหุ้นในกิจการรวมกับบุคคลตามมาตรา 258
ของนิติบุคคลดังกล่าวถือหุ้นในกิจการ ตั้งแต่ 25%
การบังคับซื้อ (forced buy)
การที่บริษัทหลักทรัพย์นำเงินประกันของลูกค้าที่วางเป็นประกันการยืมหลักทรัพย์
(securities borrowing account) ไปซื้อหุ้นคืน
บริษัทหลักทรัพย์จะบังคับให้ลูกค้าซื้อหุ้นคืนต่อเมื่อหุ้นที่ยืมมีมูลค่าเพิ่มขึ้น
จนทำให้สัดส่วนหลักประกันต่อมูลหนี้มีค่าต่ำกว่าระดับ maintenance margin
ที่เข้าเกณฑ์ forced buy ซึ่งจะต่ำกว่าระดับ margin call (เช่น ระดับ forced buy
เท่ากับ 30% ขณะที่ระดับ margin call เท่ากับ 40% เป็นต้น)
หลักเกณฑ์นี้มีวัตถุประสงค์เพื่อป้องกันมิให้ลูกค้าแต่ละรายมีภาระหนี้เกินตัวจนไม่อาจแบกรับได้
(ซึ่งจะเห็นได้จาก การที่ถูก margin call
แล้วไม่สามารถนำทรัพย์สินมาวางเป็นหลักประกันเพิ่มเติมได้) หากปล่อยค้างไว้
ถ้าหุ้นที่ยืมมีมูลค่าสูงขึ้นไปอีก อาจทำให้มีหลักประกันไม่คุ้มมูลหนี้
จนกระทบถึงฐานะการเงินของบริษัทหลักทรัพย์และกระทบถึงความเชื่อมั่นต่อบริษัทหลักทรัพย์
ทั้งระบบได้
การบังคับขาย (forced sell)
การที่บริษัทหลักทรัพย์นำหุ้นของลูกค้าที่วางเป็นประกันเงินกู้ยืมซื้อหลักทรัพย์
(margin account) ออกขายเพื่อนำเงินค่าขายมาชำระหนี้เงินกู้ของลูกค้า
บริษัทหลักทรัพย์จะบังคับขายหุ้นของลูกค้า ต่อเมื่อหุ้นที่เป็นประกันของ
ลูกค้ามีมูลค่าลดลง จนทำให้สัดส่วนหลักประกันต่อมูลหนี้มีค่าต่ำกว่าระดับ
maintenance margin ที่เข้าเกณฑ์ forced sell ซึ่งจะต่ำกว่าระดับ margin call
(เช่น ระดับ forced sell เท่ากับ 25% ขณะที่ระดับ margin call เท่ากับ 35%
เป็นต้น)
หลักเกณฑ์นี้มีวัตถุประสงค์เพื่อป้องกันมิให้ลูกค้าแต่ละรายมีภาระหนี้เกินตัวจนไม่อาจแบกรับได้
(ซึ่งจะเห็นได้จาก การที่ถูก margin call
แล้วไม่สามารถนำทรัพย์สินมาวางเป็นหลักประกันเพิ่มเติมได้) หากปล่อยค้างไว้
ถ้าหุ้นที่วางเป็นประกันมีมูลค่าลดลงไปอีก อาจทำให้มีหลักประกันไม่คุ้มมูลหนี้
จนกระทบถึงฐานะการเงินของบริษัทหลักทรัพย์และกระทบถึงความเชื่อมั่นต่อบริษัทหลักทรัพย์
ทั้งระบบได้
การปั่นหุ้น (manipulation)
การซื้อขายหลักทรัพย์ใด ๆ โดยบุคคลหรือกลุ่มบุคคล
เพื่อสร้างสภาพการซื้อขายให้ผิดไปจากภาวะที่เป็นจริง
โดยเจตนาให้ผู้อื่นซื้อหรือขายหลักทรัพย์ด้วยความเข้าใจผิด การกระทำดังกล่าวนี้
ถือเป็นความผิดตามพระราชบัญญัติหลักทรัพย์และตลาดหลักทรัพย์ พ.ศ. 2535
ซึ่งมีบทกำหนดโทษไว้ด้วย
การควบกิจการ (merger)
การที่บริษัทตั้งแต่ 2 บริษัทขึ้นไป รวมกิจการเข้าด้วยกัน
โดยผลของการรวมอาจเกิดเป็นบริษัทใหม่
หรือคงเหลือเป็นบริษัทใดบริษัทหนึ่งเพียงบริษัทเดียวก็ได้
การชำระค่าซื้อขายแบบยอดสุทธิ (net settlement)
การชำระราคาหลักทรัพย์ในลักษณะที่บริษัทหลักทรัพย์นำค่าซื้อและค่าขายหลักทรัพย์ตัวเดียวกันในวันเดียวกันของผู้ลงทุนรายเดียวกันมาหักลบกันเพื่อหายอดสุทธิ
และเมื่อถึงวันที่ 3 ซึ่งเป็นวันชำระบัญชีซื้อขายหุ้น
ผู้ลงทุนก็เพียงแต่ชำระเงินส่วนต่างที่มูลค่าซื้อมากกว่ามูลค่าขายเท่านั้น
หากมูลค่าขายมากกว่ามูลค่าซื้อผู้ลงทุนก็ได้รับเงินในส่วนต่างสุทธิดังกล่าวจากบริษัทหลักทรัพย์
การชำระค่าซื้อขายแบบยอดสุทธิช่วยให้ผู้ลงทุนไม่ต้องชำระเงินเต็มจำนวนยอดที่ซื้อทุกครั้ง
ทำให้ผู้ลงทุนมีสภาพคล่องมากขึ้น
การชำระบัญชีแบบยอดสุทธิ (net clearing)
ตลาดหลักทรัพย์ใช้หลักการชำระบัญชีแบบยอดสุทธิ
ในการชำระราคาและส่งมอบหุ้นที่ซื้อขายระหว่างบริษัทสมาชิก
สมาชิกที่มียอดซื้อสุทธิจะชำระเงิน โดยส่งมอบเช็คเพียง 1
ใบแก่บริษัทศูนย์รับฝากหลักทรัพย์ และสมาชิกที่มียอดขายสุทธิ
จะได้รับชำระเงินค่าหุ้นจากบริษัทศูนย์รับฝากหลักทรัพย์ด้วยเช็ค 1
ใบในการส่งมอบหุ้น บริษัทศูนย์รับฝากหลักทรัพย์
จะหักจำนวนหุ้นในบัญชีฝากหุ้นของสมาชิกฝ่ายขายตามยอดขายสุทธิ
และโอนหุ้นเข้าบัญชีฝากหุ้นของสมาชิกฝ่ายซื้อตาม ยอดซื้อสุทธิ
การขายหุ้นแบบเจาะจง (private placement)
การที่บริษัทออกหุ้นขายให้แก่ผู้ซื้อรายหนึ่งหรือกลุ่มหนึ่งโดยเจาะจงโดยที่ผู้ซื้อรับซื้อไว้เพื่อลงทุน
มิใช่รับซื้อมาเพื่อนำออกจัดจำหน่าย การออกหุ้นขายแบบ private placement
บริษัทผู้ออกหุ้นไม่ต้องจัดทำข้อมูลให้สำนักงานคณะกรรมการ ก.ล.ต. พิจารณา แต่วิธี
private placement จะต้องเข้าเกณฑ์เงื่อนไขที่กำหนดโดย ก.ล.ต.
การแปรรูปรัฐวิสาหกิจ (privatization)
การลดสัดส่วนหุ้นที่ทางการถือครองอยู่ในรัฐวิสาหกิจ โดยนำหุ้นออกขายแก่ภาคเอกชน
(อาจจะขายแก่ผู้ประกอบการเอกชนที่มีความสามารถในธุรกิจของรัฐวิสาหกิจนั้น
หรือโดยการกระจายขายให้ประชาชนทั่วไป)
เพื่อให้เอกชนมีสิทธิในการควบคุมและบริหารมากขึ้น
การดำเนินงานจะได้มีประสิทธิภาพและมีความคล่องตัวเทียบได้กับบริษัทเอกชน
การจัดจำหน่ายหลักทรัพย์ (underwriting)
การที่บริษัทหลักทรัพย์รายหนึ่งหรือกลุ่มหนึ่งรับเอาหลักทรัพย์ของบริษัทใดบริษัทหนึ่งไปเสนอขายแก่ประชาชนใน
การทำข้อตกลงให้จัดจำหน่ายหลักทรัพย์
บริษัทผู้ออกหลักทรัพย์อาจให้บริษัทหลักทรัพย์ซึ่งรับเป็นผู้จัดจำหน่าย
รับประกันการ จำหน่าย หุ้นทั้งหมด (firm commitment)
หรืออาจให้ผู้จัดจำหน่ายหลักทรัพย์รับหุ้นไปพยายามจำหน่ายให้ได้มากที่สุด (best
effort) ก็ได้ หรือในกรณีที่บริษัทจะออกหลักทรัพย์ใหม่
โดยให้สิทธิจองซื้อแก่ผู้ถือหุ้นเดิม บริษัทอาจทำข้อตกลงให้บริษัทหลักทรัพย์
รับซื้อหลักทรัพย์ที่เหลืออยู่เพราะไม่มีผู้ใช้สิทธิเพื่อไปขายต่อก็ได้ (standby
commitment)
การเสนอขายหลักทรัพย์แก่ประชาชน (public offering)
การที่บริษัทนำหลักทรัพย์ของตนออกเสนอขายแก่ประชาชนทั่วไป
จุดประสงค์เพื่อระดมเงินทุนไปขยายกิจการและเพื่อกระจายการถือครองหลักทรัพย์ให้ประชาชนทั่วไป
การเสนอขายหลักทรัพย์แก่ประชาชนจะต้องกระทำผ่านบริษัทหลักทรัพย์ที่รับเป็นผู้จัดจำหน่ายหลักทรัพย์
(underwriters) จะต้องได้รับความเห็นชอบจาก ก.ล.ต.
และต้องจัดทำหนังสือชี้ชวนตามหลักเกณฑ์ที่กำหนดไว้
การเปิดเผยข้อมูล (disclosure)
บริษัทจดทะเบียนมีหน้าที่จะต้องเปิดเผยข้อมูลสำคัญต่าง ๆ
ที่เกี่ยวข้องกับการดำเนินงาน
ข้อมูลที่อาจมีผลกระทบต่อการเปลี่ยนแปลงราคาซื้อขายหลักทรัพย์ของบริษัท
หรือมีผลกระทบต่อสิทธิประโยชน์ของผู้ถือหุ้นของบริษัท
หรือข้อมูลที่จำเป็นต่อการตัดสินใจลงทุน โดยบริษัทจะต้องปฏิบัติตามเกณฑ์ที่ ก.ล.ต.
กำหนด เพื่อให้ผู้ลงทุนและผู้ที่เกี่ยวข้องได้รับทราบและใช้ประกอบการตัดสินใจลงทุน
เช่น งบการเงิน แบบแสดงรายการข้อมูลประจำปี (แบบ 56-1) ฯลฯ
การกำกับดูแลกิจการที่ดี (good corporate governance)
ระบบที่จัดให้มีโครงสร้างและกระบวนการของความสัมพันธ์ระหว่างฝ่ายจัดการ คณะกรรมการ
และผู้ถือหุ้น เพื่อสร้างความสามารถ ในการแข่งขัน
นำไปสู่ความเจริญเติบโตและเพิ่มคุณค่าให้กับผู้ถือหุ้นในระยะยาว โดยคำนึงถึง
ผู้มีส่วนได้เสียอื่นประกอบ
การเสนอขายหลักทรัพย์แบบ greenshoe option
คือการที่ผู้จัดจำหน่ายหลักทรัพย์จะเสนอขายหลักทรัพย์แก่ประชาชนในจำนวนที่มากกว่าบริษัทผู้ออกหลักทรัพย์เสนอขายอยู่จำนวนหนึ่ง
ซึ่งหลักทรัพย์ที่เกินนั้น ผู้จัดจำหน่ายจะไปทำ option กับบริษัทผู้ออกหลักทรัพย์
เพื่อออกหุ้นส่วนที่ผู้จัดจำหน่ายขายเกิน
ในกรณีที่หลักทรัพย์ที่จัดจำหน่ายเมื่อเข้าซื้อขายในตลาดหลักทรัพย์
และมีราคาตลาดสูงกว่าราคาเสนอขาย
และในกรณีที่หลักทรัพย์ดังกล่าวเมื่อเข้าจดทะเบียนในตลาดหลักทรัพย์แล้วมีราคาต่ำกว่าราคาเสนอขาย
ผู้จัดจำหน่ายจะเข้าไปซื้อหลักทรัพย์ในจำนวนที่เกินดังกล่าวในตลาดหลักทรัพย์
วิธีดังกล่าวจะเป็นประโยชน์ต่อการระดมทุนในตลาดทุน
เนื่องจากมีส่วนป้องกันไม่ให้ราคาตลาดของหลักทรัพย์ที่เสนอขายในช่วงระยะเวลา
แรกที่เข้าทำการซื้อขายในตลาดหลักทรัพย์มีความผันผวนมาก
เพราะการเข้าไปซื้อขายหลักทรัพย์ดังกล่าว
จะมีลักษณะของการรักษาระดับราคาของหลักทรัพย์ที่เสนอขาย (stabilization)
ซึ่งมีส่วนช่วยให้การเสนอขายหลักทรัพย์สามารถทำได้อย่างมีประสิทธิภาพมากยิ่งขึ้น
การเสนอซื้อขาย ณ ราคาตลาด (market price order)
เป็นคําสั่งซื้อขายหลักทรัพย์แบบไม่ระบุราคา (Non-Limit Price Order)
เป็นคําสั่งซื้อหรือขายหุ้น ณ ราคาที่ดีที่สุดในเวลาที่สั่ง
บริษัทหลักทรัพย์จะขายหุ้น ณ ราคาสูงที่สุดเท่าที่จะเป็นไปได้ในเวลานั้น
หรือจะซื้อหุ้น ณ ราคาต่ำที่สุดเท่าที่จะเป็นไปได้ในเวลานั้นให้กับลูกค้า
การแตกหุ้น (split)
การแตกหุ้นของบริษัทหนึ่งที่ออกจำหน่ายแล้วให้มีจำนวนมากขึ้น
มักจะเกิดขึ้นในกรณีที่ราคาหุ้นของบริษัท ที่ซื้อขายกันในตลาดมีราคาสูง
ประกอบกับบริษัทต้องการเงินทุนเพิ่มเพื่อการขยายกิจการ บริษัทจะทำการแตกหุ้น
ซึ่งส่วนมากควรจะมีผลให้ราคาตลาดของหุ้นลดลง การซื้อขายจะคล่องตัวขึ้น
และเมื่อบริษัทออกหุ้นใหม่เพื่อการเพิ่มทุนก็จะทำได้สะดวกขึ้น ทั้งนี้
การแตกหุ้นจะไม่ทำให้มูลค่ารวมของทุนจดทะเบียนเปลี่ยนแปลง
แต่จะเปลี่ยนเฉพาะจำนวนหุ้นที่ออกจำหน่ายและราคาตามบัญชีหุ้นเท่านั้น
โดยไม่ทำให้สัดส่วนความเป็นเจ้าของของผู้ถือหุ้นเดิมเปลี่ยนไปแต่อย่างใด เช่น
บริษัทที่มีหุ้นสามัญ 1,000,000 หุ้น ต้องการจะแบ่งหุ้นในสัดส่วน 3 ต่อ 1
ฉะนั้นจะมีจำนวนหุ้นเปลี่ยนเป็น 3,000,000 หุ้น เป็นต้น
การจ่ายหุ้นปันผล (stock dividend)
เป็นวิธีการจ่ายเงินปันผลแก่ผู้ถือหุ้นสามัญอีกแบบหนึ่ง
ส่วนมากจะกำหนดเป็นอัตราร้อยละของมูลค่า หุ้นสามัญ เช่น จ่ายหุ้นปันผล 10 %
หมายความว่าผู้ถือหุ้นเดิมแต่ละคนจะได้รับหุ้นเพิ่ม 10 หุ้นจากหุ้นเดิม ที่ถืออยู่
100 หุ้น ดังนั้นถ้ามีหุ้นสามัญอยู่ทั้งหมด 30 ล้านหุ้น หลังการจ่ายหุ้นปันผล
บริษัทจะมีหุ้นสามัญทั้งสิ้น 33 ล้านหุ้น
การออกหุ้นปันผลไม่มีส่วนกระทบต่อสัดส่วนความเป็นเจ้าของกิจการแต่อย่างใด
บริษัทที่จ่ายหุ้นปันผล มักจะมีจุดมุ่งหมายที่จะเก็บเงินสดไว้เพื่อการลงทุน เช่น
การจัดหาสิ่งอำนวยความสะดวกต่างๆ
ที่ใช้ในโรงงานหรือลงทุนในสินค้าคงเหลือและลูกหนี้
เพื่อการขยายตัวของธุรกิจตามแผนที่กำหนดไว้
บริษัทที่มีการขยายตัวอย่างรวดเร็วมักจะใช้เงินที่ได้จากกำไรสุทธิเพื่อเป็นเงินทุน
บริษัทในลักษณะนี้จะไม่จ่ายปันผลเป็นเงินสด
แต่จะจ่ายเป็นหุ้นโดยออกหุ้นใหม่ซึ่งมีจำนวนเท่ากับเงินปันผลทั้งสิ้นที่จะจ่าย
ผลจากการออกหุ้นใหม่เพื่อมาจ่ายปันผลก็คือ
ทำให้จำนวนหุ้นสามัญที่อยู่ในมือผู้ถือหุ้นเพิ่มขึ้น
แต่ไม่ทำให้ส่วนของผู้ถือหุ้นเปลี่ยนแปลงแต่อย่างใด
เป็นแต่เพียงมีการโอนเงินจากบัญชีกำไรสะสมตามราคาตลาดในเวลานั้นไปเข้าบัญชีทุนหุ้นสามัญและส่วนเกินทุน
ส่วนได้เสียของผู้ถือหุ้นที่มีอยู่ยังคงเดิม ในกรณีเช่นนี้
ถึงแม้บริษัทจะไม่จ่ายเงินปันผลก็ตาม
แต่ว่าเงินส่วนนี้ได้ถูกเก็บไว้เพื่อการลงทุนซึ่งก่อให้เกิดรายได้ต่อไป
ผลประโยชน์ที่ได้รับก็คือ ถ้าบริษัทสามารถขยายตัวได้ตามแผน กำไรต่อหุ้นจะสูงขึ้น
ส่งผลให้ราคาหุ้นของบริษัทในอนาคตสูงขึ้น
การถือหุ้นไขว้ (cross holding)
การที่บริษัทตั้งแต่สองบริษัทขึ้นไปถือหุ้นซึ่งกันและกัน
วิธีการถือหุ้นไขว้มักจะถูกนำมาใช้เพื่อการเกาะกลุ่มทางธุรกิจ
หรือเพื่อสร้างโครงสร้างของกลุ่มบริษัท
โดยเฉพาะโครงสร้างในลักษณะของบริษัทโฮลดิ้งที่มีบริษัทหนึ่งทำหน้าที่ควบคุมนโยบายการบริหาร
การเงิน การจัดการ
ตลอดจนดูแลการถือหุ้นของบริษัทในเครือให้มีบุคคลนอกกลุ่มเข้ามาครอบงำกิจการได้
นอกจากนี้การถือหุ้นไขว้ก็อาจจะเป็นโอกาสและช่องทางให้ฝ่ายบริหารหรือฝ่ายจัดการบริษัทนำมาใช้เพื่อเป็นเครื่องมือในการแสวงหาผลประโยชน์ได้
เช่น นำวิธีการถือหุ้นไขว้มาใช้เพื่อสร้างภาพ
สถานะทางการเงินของบริษัทให้ดูดีโดยบิดเบือนจากความเป็นจริง
หรือนำมาใช้เพื่อรักษาอำนาจในการควบคุมบริษัทของฝ่ายจัดการเองโดยให้บริษัทในเครือซึ่งตนเป็นผู้ควบคุมอยู่เข้าแย่งการครอบงำกิจการจากการประชุมใหญ่ผู้ถือหุ้น
หรือนำมาใช้เพื่ออำพรางการเป็นเจ้าของบริษัทในเครือ
ซึ่งทำให้ยากแก่การตรวจสอบความสัมพันธ์ระหว่างบริษัทในเครือ เป็นต้น โดย ก.ล.ต.
ได้กำหนดห้ามมิให้บริษัทที่ขออนุญาตเสนอขายหุ้นของตนเองต่อประชาชน
เสนอขายหุ้นของตนเองให้แก่บริษัทในเครือ
แต่การห้ามนี้ก็เป็นการห้ามเฉพาะบริษัทมหาชนที่ขออนุญาตเสนอขายหุ้นแก่ประชาชนเท่านั้น
ดังนั้น ถ้าเป็นบริษัทจำกัดที่แม้จะมีผู้ถือหุ้นจำนวนมาก
หรือบริษัทมหาชนที่ไม่ได้ยื่นคำขออนุญาตเสนอขายหุ้นต่อประชาชนจะไม่ตกอยู่ภายใต้เกณฑ์นี้
การประชุมสามัญผู้ถือหุ้น (ordinary meeting)
กฎหมายกำหนดให้มีการประชุมผู้ถือหุ้นเป็นการประชุมสามัญประจำปีภายใน 4
เดือนนับแต่วันสิ้นสุดของรอบปีบัญชีของบริษัท
และกำหนดให้มีการจัดประชุมดังกล่าวอย่างน้อยปีละ 1 ครั้ง
โดยเรื่องที่จะนำเข้าในที่ประชุมจะเป็นเรื่องเกี่ยวกับผลการดำเนินงานของบริษัท
การอนุมัติงบการเงินประจำปี เป็นต้น
ส่วนการประชุมครั้งอื่นนอกจากนี้ให้เรียกว่าเป็นการประชุมวิสามัญผู้ถือหุ้น
การประชุมวิสามัญผู้ถือหุ้น (extraordinary meeting)
กฎหมายกำหนดว่านอกเหนือจากการประชุมสามัญผู้ถือหุ้นประจำปีละ 1 ครั้งแล้ว
การประชุมในครั้งอื่น ๆ ให้เรียกว่าเป็นการประชุมวิสามัญ
โดยบริษัทจะเรียกประชุมผู้ถือหุ้นเป็นการประชุมวิสามัญเมื่อใดก็ได้สุดแต่จะเห็นสมควร
ซึ่งเรื่องที่จะนำเข้าในที่ประชุมอาจจะเป็นเรื่องเกี่ยวกับ การเปลี่ยนแปลงกรรมการ
อำนาจหน้าที่ของกรรมการ หรือข้อบังคับของบริษัท เป็นต้น
การจดทะเบียนเข้าตลาดหลักทรัพย์ 2 แห่ง (dual listing)
การที่บริษัทเข้าเป็นบริษัทจดทะเบียนในตลาดหลักทรัพย์ 2 แห่ง
โดยการเข้าไปจดทะเบียนที่แรกจะถือเป็น primary listing
ในขณะที่การเข้าไปจดทะเบียนในตลาดหลักทรัพย์แห่งที่ 2 ถือเป็น secondary
listing
กำไรจากการขายหลักทรัพย์ (capital gain)
ผลกำไรที่เกิดจากการขายหุ้นได้ในราคาสูงกว่าราคาที่ซื้อมา
ผู้ลงทุนประเภทบุคคลธรรมดาจะได้รับการยกเว้นภาษีเงินได้ของกำไรจากการขายหลักทรัพย์ในตลาดหลักทรัพย์
กำไรต่อหุ้น (earning per share : EPS )
ส่วนของกำไรสุทธิที่แบ่งเฉลี่ยแก่หุ้นสามัญแต่ละหุ้น มีสูตรคำนวณดังนี้
| กำไรต่อหุ้น = | กำไรสุทธิของบริษัท |
| | จำนวนหุ้นสามัญที่เรียกชำระแล้วของบริษัท |
|